1. Tiếng Nhật nhìn từ tiếng Việt
- Khó: kanji. Nhưng người Việt có lợi thế mà người học phương Tây không có: hàng nghìn từ Hán-Việt. 学生 đọc gakusei — nghĩa đúng là «học sinh»; 図書館 là «thư viện» (đồ-thư-quán); 電車 là «tàu điện» (điện-xa). Chỉ cần nhớ: nghĩa thường trùng, âm đọc thì khác hẳn.1
Tiếng Nhật (日本語, nihongo) là tiếng mẹ đẻ của khoảng 125 triệu người, gần như toàn bộ ở Nhật Bản, và là thành viên chính của ngữ hệ Nhật (Japonic). Với người Việt, tiếng Nhật không «thân» về từ vựng thuần Nhật, nhưng lại thân lạ thường về thói quen ngữ pháp — và vốn Hán-Việt của bạn là một tài sản lớn khi đọc kanji. Ba tin vui ngay ngày đầu. Một: không có giới tính ngữ pháp, không có mạo từ (a/the), không đánh dấu số nhiều bắt buộc, và động từ không chia theo chủ ngữ — tiếng Việt cũng vậy, nên bạn không phải tập «quên» những thứ tiếng Anh bắt phải có. Hai: hệ thống âm gọn: chỉ năm nguyên âm, gần như không có phụ âm cuối (trừ ん «n»), và không có thanh điệu — không phải học sáu thanh như tiếng Việt. Ba: hai bảng kana ghi âm gần như hoàn toàn chính xác. Ba thử thách thật sự: trật tự chủ–tân–vị với động từ đứng cuối, các trợ từ nhỏ «dán» vai trò vào danh từ, và chữ kanji.12
Điều tiếng Việt làm bạn dễ — và điều phải học lại
- Dễ: không chia động từ. Một động từ như 飲む «uống» không bao giờ đổi theo tôi/bạn/họ; chỉ đổi theo thì và mức lịch sự (飲みます).
- Dễ: không «con/cái», không «những», không «một». 本 (hon) là «sách», «một quyển sách» hay «quyển sách» — ngữ cảnh quyết định.
- Dễ: câu hỏi chỉ cần thêm một âm nhỏ ở cuối (か) — không đảo trật tự từ. Giống thói quen «…phải không?» của tiếng Việt.
- Khó: động từ đứng cuối. Tiếng Việt nói «Tôi đọc sách» (S-V-O); tiếng Nhật nói «tôi — sách — đọc» (S-O-V). Nguyên câu «đảo ngược» so với tiếng Việt, trừ chủ ngữ.2
- Khó: trợ từ (particle). Một âm tiết nhỏ sau danh từ quyết định nó là chủ đề, chủ ngữ, tân ngữ hay điểm đến: は・が・を・に・で・の. Tiếng Việt làm việc này bằng trật tự từ và giới từ; tiếng Nhật làm bằng các «tem» gắn sau danh từ.2
- Khó: kanji. Nhưng người Việt có lợi thế mà người học phương Tây không có: hàng nghìn từ Hán-Việt. 学生 đọc gakusei — nghĩa đúng là «học sinh»; 図書館 là «thư viện» (đồ-thư-quán); 電車 là «tàu điện» (điện-xa). Chỉ cần nhớ: nghĩa thường trùng, âm đọc thì khác hẳn.1
2. Âm thanh: năm nguyên âm, mora, và «thanh» khác tiếng Việt
Tiếng Nhật chỉ có năm nguyên âm và hầu như không có phụ âm cuối — tai người Việt vốn quen sáu thanh và phụ âm cuối -ch/-c/-t/-n/-ng sẽ thấy hệ thống này rất gọn. Bảng dưới đối chiếu với tiếng Việt:2
| Kana | Hepburn | Gợi ý cho tai người Việt |
|---|---|---|
| あ | a | giống «a» trong «la» |
| い | i | giống «i» trong «mi» |
| う | u | nằm giữa «u» và «ơ» — môi không tròn mép như khi đọc «u» |
| え | e | giống «ê» trong «tre» (mở hơn «é») |
| お | o | giống «ô» nhưng môi hở hơn, nghiêng về «ơ» |
Mora: nhịp nhỏ hơn âm tiết tiếng Việt
Đây là khác biệt tinh tế nhất người Việt cần nắm. Tiếng Việt đếm nhịp theo âm tiết: mỗi chữ một nhịp đều nhau. Tiếng Nhật đếm theo mora — đơn vị nhỏ hơn một bậc: phụ âm cuối ん, nguyên âm dài và phụ âm đôi (っ) đều chiếm nguyên một nhịp riêng. 東京 «Tokyo» là と・う・きょ・う — bốn nhịp, không phải hai âm tiết; nuốt mất một nhịp là thành từ khác. Tập đếm mora ngay từ đầu sẽ cứu bạn khỏi phát âm «tiếng Việt hoá» sau này.2
Cao độ (pitch accent) — không phải thanh điệu
Tiếng Nhật không phải ngôn ngữ thanh điệu: mỗi mora chỉ «cao» hay «thấp», không có nét lên–xuống–ngắt như thanh sắc–huyền–nặng–hỏi–ngã của tiếng Việt. Vị trí cao–thấp này (pitch accent) phân biệt nghĩa trong một số cặp: はし với đỉnh cao ở âm đầu là 箸 «đôi đũa», với cao độ dồn về sau là 橋 «cây cầu». Lỗi điển hình của người Việt là tự gán thanh tiếng Việt vào từ Nhật — hãy giữ các từ phẳng, đều, chỉ đổi mức cao–thấp; và nhớ vị trí cao–thấp cũng khác nhau theo phương ngữ (chuẩn Tokyo chỉ là quy ước phổ biến).2
3. Ba hệ thống chữ trong cùng một câu
Tiếng Nhật viết trộn ba hệ thống trong một câu. Hiragana (ひらがな) ghi âm tiếng thuần Nhật và mọi yếu tố ngữ pháp (trợ từ, đuôi động từ). Katakana (カタカナ) cùng bộ âm nhưng dành cho từ mượn, tên nước ngoài, từ tượng thanh ( kōhī «cà phê»). Kanji (漢字) là chữ Hán mang nghĩa, làm gốc cho danh từ, động từ, tính từ. Một câu như dưới đây dùng đủ cả ba:1
私はコーヒーを飲みます。
Tôi uống cà phê. (私 hiragana hoá chủ đề + 私/飲 kanji + コーヒー katakana — một câu, ba hệ chữ.)
Với người Việt, kanji không xa lạ: chữ Hán đã vào tiếng Việt trước đó qua lớp từ Hán-Việt. Nhưng đây cũng là vùng «bẫy» dày nhất — các cặp giả bạn (false friends) kinh điển:2
| Kanji | Đọc (Hepburn) | Nghĩa tiếng Nhật | Nhầm với (Hán-Việt) |
|---|---|---|---|
| 手紙 | tegami | thư, lá thư | «thủ tỉ» — không phải giấy |
| 勉強 | benkyō | học, học hành | «miễn cường» — không phải miễn cưỡng |
| 先生 | sensei | thầy/cô giáo, bác sĩ | «tiên sinh» — không phải danh xưng chung |
| 新聞 | shinbun | báo | «tân văn» — không phải tin tức nói chung |
| 大丈夫 | daijōbu | không sao, ổn | «đại trượng phu» — nghĩa khác hẳn |
| 娘 | musume | con gái | «nương» — không phải mẹ |
先生 có trong các câu thật của guide (Tatoeba 10726826, 10901727) và là headword của deck japanese-srs-en; 新聞 có trong câu thật Tatoeba 145180. Các cặp còn lại là dạng từ điển chuẩn — hãy học chúng như một bài «định vị» riêng cho người Việt.
4. Chào hỏi và số đếm
| Nhật ngữ | Hepburn | Tiếng Việt | nguồn |
|---|---|---|---|
| ohayō gozaimasu | chào buổi sáng (lịch sự) | japanese-srs-en | |
| konnichiwa | xin chào (ban ngày) | japanese-srs-en | |
| konbanwa | chào buổi tối | japanese-srs-en | |
| sayōnara | tạm biệt | japanese-srs-en | |
| arigatō gozaimasu | cảm ơn (lịch sự) | japanese-srs-en | |
| sumimasen | xin lỗi / cho hỏi | Tatoeba 408301 | |
| はい / | hai / iie | vâng / không | japanese-srs-en |
Cám ơn!
Thưa thầy (bác sĩ), chào buổi sáng! (dịch qua tiếng Anh)
Số đếm: tiếng Nhật có hai dãy số. Dãy Hán-Nhật (一 ichi, 二 ni, 三 san…) là dãy dùng hằng ngày: tiền, giờ, ngày tháng, và đi với các chữ đếm (counter). Dãy thuần Nhật (一つ hitotsu, 二つ futatsu…) chỉ dùng đếm vật chung đến mười. Người Việt sẽ nhận ra dãy Hán-Nhật ngay: 一=một, 二=hai, 三=ba — âm đọc khác, chữ và nghĩa thì trùng.2
| Số | Kanji | Cách đọc |
|---|---|---|
| 1 | 一 | いち (ichi) |
| 2 | 二 | |
| 3 | 三 | さん (san) |
| 4 | 四 | し / よん (shi / yon) |
| 5 | 五 | ご (go) |
| 6 | 六 | ろく (roku) |
| 7 | 七 | しち / なな (shichi / nana) |
| 8 | 八 | はち (hachi) |
| 9 | 九 | きゅう / く (kyū / ku) |
| 10 | 十 | じゅう (jū) |
(Bảng số đếm lấy lại từ guide «Japanese (from English)» của LinguaCommons — guide đó dẫn nguồn «Japanese numerals» và Shibatani 1990. Dùng dãy này đi với các câu đếm giờ: 半 «rưỡi».)
Bây giờ là hai giờ rưỡi. (dịch qua tiếng Anh)
Bạn có biết bây giờ là mấy giờ không? (dịch qua tiếng Anh)
Bạn biết nhảy không? (dịch qua tiếng Anh)
Bây giờ bạn đang làm gì đấy? (dịch qua tiếng Anh)
Hiểu rồi. (dịch qua tiếng Anh)
Chơi vui nhé. (dịch qua tiếng Anh)
Luyện tập: chào hỏi, cảm ơn và số đếm
Practice: Lời chào, lời cảm ơn – xin lỗi cơ bản và ba số Hán-Nhật đầu tiên (一・二・三). Gõ chữ Nhật (kana/kanji); phiên âm Hepburn cũng được chấp nhận.. Type the missing word — Latin accents are optional.
- 1.皆さん、ございます。
Hint: Phần đầu của lời chào buổi sáng.
- 2.先生、おはよう!
Hint: Đuôi lịch sự của lời chào buổi sáng.
- 3.ペン、。
Hint: Lời cảm ơn.
- 4.2時です。
Hint: «…giờ rưỡi» — nửa giờ sau mốc tròn.
- 5.父はです。
Hint: Nghề dạy học.
- 6.ですか?
Hint: Từ hỏi «khi nào».
- 7.Số «một»:
Hint: Chữ Hán, đọc «ichi».
- 8.Số «ba»:
Hint: Chữ Hán, đọc «san».
8 questions
Grammar reference: Các câu tiếng Nhật lấy từ chính guide này: Tatoeba, CC BY 2.0 FR, sentence ids 184996, 10726826, 11846521, 7899904, 10901727, 10807032; số đếm là headword từ deck japanese-srs-en. Dịch tiếng Việt qua bản tiếng Anh Tatoeba ở chỗ chưa có bản tiếng Việt trực tiếp.. Sentences are original to LinguaCommons.
5. Trợ từ và trật tự SOV
Động từ đứng cuối
So sánh trực tiếp: «Tôi đọc sách» → tiếng Nhật nói «tôi — sách — đọc». Trợ từ は đóng dấu chủ đề, を đóng dấu tân ngữ, và động từ luôn chốt câu:2
Tôi đọc sách lúc ăn cơm.
わたしは みずを 。
Tôi uống nước. (chủ đề は → tân ngữ を → động từ cuối: «tôi — nước — uống».)
Tôi đã đi mua sắm với bạn. (dịch qua tiếng Anh)
Sở thích của tôi là đọc sách.
Các trợ từ thiết yếu
Trợ từ là trái tim của ngữ pháp tiếng Nhật — thứ tiếng Việt không có, nên đây là chỗ đầu tư sớm nhất:2
| Trợ từ | Vai trò | Ví dụ |
|---|---|---|
| chủ đề — «còn về… thì» | 父は先生です | |
| chủ ngữ | 空が青いです | |
| tân ngữ | 本を読みます | |
| điểm đến / thời điểm | 病院に行きました | |
| nơi hành động / phương tiện | 電車で行きます | |
| sở hữu, nối danh từ | ||
| «cũng» | 僕もだよ | |
| «và», «cùng với» | 友達と買い物に行った | |
| hỏi ở cuối câu | 独身ですか |
Nhà ga ở đâu ạ? (dịch qua tiếng Anh)
Tôi đã đi bệnh viện. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi sẽ đi bằng tàu điện. (dịch qua tiếng Anh)
Quyển sách này của ai? (dịch qua tiếng Anh)
Tớ cũng vậy. (dịch qua tiếng Anh)
Bạn độc thân à? (dịch qua tiếng Anh)
本を読みます。
Đọc sách. / Tôi đọc sách. (tân ngữ を trước động từ — «sách — đọc».)
です và mức lịch sự
«A là B» kết thúc bằng trợ động từ です (desu): câu khẳng định lịch sự, không chia theo chủ ngữ. Động từ ở văn phong lịch sự mang đuôi -ます. Đây là phong cách người mới nên dùng gần như mọi nơi; dạng trần (dictionary form) học sau. Câu hỏi chỉ thêm か — đúng «tính cách» không đảo từ của tiếng Việt.2
Bố tôi là giáo viên. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi đang bận. (dịch qua tiếng Anh)
Anh ấy là ai vậy? (dịch qua tiếng Anh)
Bạn đã mua gì vậy? (dịch qua tiếng Anh)
Bạn muốn ăn gì? (dịch qua tiếng Anh)
Thôi, hẹn gặp lại. (dịch qua tiếng Anh)
Luyện tập: trợ từ (は・が・を・に・で・と・の・も) và từ hỏi
Practice: Chọn trợ từ hoặc từ hỏi đúng: は chủ đề («còn… thì»), が chủ ngữ, を tân ngữ, に điểm đến, で phương tiện/nơi, と cùng với, の sở hữu, も cũng; 誰 «ai».. Type the missing word — Latin accents are optional.
- 1.父先生です。
Hint: Trợ từ chủ đề.
- 2.空青いです。
Hint: Trợ từ chủ ngữ.
- 3.本読みます。
Hint: Trợ từ tân ngữ.
- 4.病院行きました。
Hint: Điểm đến.
- 5.電車行きます。
Hint: Phương tiện.
- 6.友達買い物に行った。
Hint: «Cùng với».
- 7.これの本?
Hint: Từ hỏi «ai».
- 8.僕だよ。
Hint: «Cũng».
- 9.電車好きだ。
Hint: Với 好き, thứ được thích mang trợ từ này.
- 10.日本方ですか?
Hint: Sở hữu: «người của Nhật».
10 questions
Grammar reference: Các câu tiếng Nhật lấy từ chính guide này: Tatoeba, CC BY 2.0 FR, sentence ids 10901727, 10930413, 2661777, 13115757, 79317, 217562, 81730, 7453564, 2412133; câu 本を読みます theo japanese-from-english (Shibatani 1990). Dịch tiếng Việt qua bản tiếng Anh Tatoeba ở chỗ chưa có bản tiếng Việt trực tiếp.. Sentences are original to LinguaCommons.
6. Hình thái động từ và tính từ
Động từ không chia theo chủ ngữ, nhưng chia theo thì và phủ định. Một bộ đuôi lịch sự phủ toàn bộ hệ:2
| Động từ | -ます (hiện tại) | - (quá khứ) | - (phủ định) |
|---|---|---|---|
| 飲む | 飲みます | 飲みました | 飲みません |
| 行く | 行きます | 行きました | 行きません |
| 食べる | 食べます | 食べました | 食べません |
| する | しました | しません | |
| 来る | 来ます | 来ました | 来ません |
(Bảng lấy lại từ guide «Japanese (from English)»; nguồn của guide đó: Shibatani 1990. する và 来る là hai động từ bất quy tắc duy nhất.)
Tính từ có hai loại. Tính từ い tự biến hình: 寒い «lạnh» → quá khứ 寒かった, phủ định 寒くない. Tính từ na behaves như danh từ, nối bằng な và phủ định bằng じゃない: → きれいじゃない. Nghe người Nhật nói thường ngày, bạn sẽ gặp cả văn phong trần (không です/ます):2
Bầu trời màu xanh. (dịch qua tiếng Anh)
Lạnh quá.
Đã vui đấy. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi thích tàu hoả.
Tớ không muốn đi bệnh viện. (dịch qua tiếng Anh)
Khát nước quá. (dịch qua tiếng Anh)
Mai gặp lại nhé. (dịch qua tiếng Anh)
Bai bai nhé. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi buồn. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi là sinh viên đại học. (dịch qua tiếng Anh)
Chim bay. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi còn trẻ. (dịch qua tiếng Anh)
Cảm ơn vì điều xúc động đó! (dịch qua tiếng Anh)
Cái đó giá bao nhiêu? (dịch qua tiếng Anh)
Tôi đã ngủ chín tiếng. (dịch qua tiếng Anh)
Tôi đã ăn một bữa. (dịch qua tiếng Anh)
きれいな花。
Bông hoa đẹp. (tính từ な + danh từ).
Điểm tựa cho người Việt: phủ định tiếng Nhật gắn ở cuối câu, giống «…không/…đâu» của tiếng Việt; và vì động từ không chia người, một bảng dạng như trên dùng được cho mọi chủ ngữ — học một lần, xài toàn bộ câu.
7. Đọc graded: tám đoạn nhỏ
Mỗi đoạn dưới đây là những câu thật lấy từ Tatoeba (CC BY 2.0 FR; mã câu ghi kèm khối Nhật), xếp theo chủ đề và độ khó tăng dần từ A1 lên A2. Câu nào Tatoeba có bản dịch tiếng Việt của cộng đồng thì dùng nguyên bản đó; câu nào chưa có thì dịch qua bản tiếng Anh đã duyệt (ghi chú ở cuối bản dịch — mức «ứng viên», hãy đối chiếu với deck từ vựng). Mẹo: mỗi đoạn là một «mẫu cảnh» — đọc tiếng Nhật, đoán nghĩa, rồi mới xem bản dịch.
おはよう。起きる時間だよ。 先生、おはようございます! おはよう、今アイスあるよ。 おはよう!どこ行きたい? おはよう。すごい雨だね。 おはよう、マイク。 おはよう諸君。
Chào buổi sáng mọi người! Chào buổi sáng! Xin lỗi, để cậu đợi lâu à? Chào buổi sáng. Đến giờ dậy rồi đấy. Thưa thầy (bác sĩ), chào buổi sáng! Chào buổi sáng, bây giờ nhà mình có kem đấy. Chào buổi sáng! Cậu muốn đi đâu? Chào buổi sáng. Mưa to quá nhỉ. Chào buổi sáng, Mike. Chào buổi sáng thưa các ngài. (câu 1 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
本ありがとう。 すみません。 あっ、すみません。 あの、すみません... すみませんでした。 お邪魔してすみません。 遅刻してすみません。 夜分遅くにすみません。 度々すみません。 偉そうにすみません。 すみませんね。
Cám ơn! Cám ơn bạn nhiều nghe! Cảm ơn cậu, lúc nào cũng vậy. Cảm ơn vì đã gọi. Cảm ơn về quyển sách. Xin lỗi bạn. Ờ, xin lỗi nghe. Xin lỗi mừ… Tôi xin lỗi (rất tiếc). Xin lỗi vì đã làm phiền. Xin lỗi vì đã đến muộn. Xin lỗi vì gọi lúc khuya thế. Xin lỗi vì hỏi nhiều quá. Xin lỗi vì tự nhiên ra lệnh cho bạn. Tôi xin lỗi. (câu 1, 2, 6, 7, 8, 15 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
すみません、降りますか? 電車が来るよ! 電車来たよ。 電車は満員でした。 電車に乗ってた? 電車は混んでた? 電車で行きます。 電車通勤です。 駅に行く途中ですか? 今駅に着いたとこ。 駅に行く途中なの。 博多駅はどこですか?
Nhà ga ở đâu ạ? Ga kế tiếp là ga nào? Nhà ga ở bên phải. Bạn xuống tàu ở ga nào? Cho hỏi, bạn có xuống tàu không? Kia là nhà ga à? Tàu sắp đến rồi! Tàu đến rồi đấy. Chuyến tàu chật kín người. Bạn đã ở trên tàu à? Tàu có đông không? Tôi sẽ đi bằng tàu điện. Ngày nào tôi cũng đi tàu làm. Bạn đang trên đường đến nhà ga à? Tôi vừa đến ga. Tôi đang trên đường đến nhà ga. Ga Hakata ở đâu? (câu 8, 15, 16 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
あのレストランの食事よかった? レストランはどこにありますか? トムはレストランを出て行った。 ごく普通のレストランに行った。 そのレストランは1階にある。 このレストランは高すぎる。 おいしいレストラン知らない? 今夜はレストランに行こうよ。 もう食事はしましたか?
Bạn đã từng đến nhà hàng đó chưa? Bạn nghĩ sao về nhà hàng mới kia? Đồ ăn ở nhà hàng đó có ngon không? Nhà hàng ở đâu vậy? Tom bỏ nhà hàng đi ra. Chúng tôi đã đến một nhà hàng thật bình thường. Nhà hàng đó ở tầng 1. Nhà hàng này đắt quá. Bạn biết nhà hàng nào ngon không? Tối nay đi nhà hàng nhé? Chúng ta đi ăn thôi. Bạn đã ăn chưa? (câu 7, 11 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
私の家族のためにしてくれたこと、絶対に忘れないよ。 私の家族は毎年冬になるとスキーに行きます。 ここは昔、私の家族が住んでいた所です。 あなたに私の家族の写真を送るつもりだ。 私の家族はそれほど大家族ではない。
Nhà tôi ăn khỏe dữ dội, nửa tiếng là dọn sạch tủ lạnh. Điều bạn đã làm cho gia đình tôi, tôi sẽ không bao giờ quên. Mùa đông nào gia đình tôi cũng đi trượt tuyết. Ngày xưa, đây là nơi gia đình tôi từng sống. Tôi định gửi bạn một tấm ảnh gia đình. Gia đình tôi không phải gia đình đông người lắm. (câu 3 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
私の趣味は音楽だ。 私の趣味はゴルフだ。 私の趣味は写真です。 趣味は音楽鑑賞です。 趣味は映画鑑賞です。 趣味は切手収集です。 趣味はギターなんだ。 仕事が趣味なんです。 音楽の趣味がいいね。
Sở thích của bạn là gì? Sở thích của tôi là đọc sách. Sở thích của tôi là đọc sách. Sở thích của tôi là âm nhạc. Sở thích của tôi là đánh gôn. Sở thích của tôi là chụp ảnh. Sở thích của tôi là nghe nhạc. Tôi thích xem phim. Sở thích của tôi là sưu tầm tem. Sở thích của tôi là chơi ghi-ta. Công việc chính là sở thích của tôi. Tôi thích tàu hoả. Bạn có mắt thẩm mỹ về nhạc đấy. (câu 1, 2, 3, 12 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
一緒に買い物に行こうよ。 買い物に行ってこよっと。 週に何回買い物に行くの? 明日、買い物に行こうよ。 明日買い物に行きます。 買い物に行かなきゃ。 買い物嫌いなんだよ。 彼女は買い物に行った。 買い物、いつ行くの?
Bạn thường đi mua sắm ở đâu? Bạn có thể đi mua sắm hộ tôi không? Cùng đi mua sắm nhé! Tôi đi mua sắm đây. Một tuần bạn đi mua sắm mấy lần? Mai đi mua sắm thôi! Tôi đã đi mua sắm với bạn. Ngày mai tôi sẽ đi mua sắm. Phải đi mua sắm rồi. Tôi ghét đi mua sắm. Cô ấy đã đi mua sắm. Cậu định đi mua sắm lúc nào? (câu 2, 10 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
ひどい天気だ。 天気、悪いよね。 変な天気! 天気は良かった? 明日は天気よ。 雨降ってる? 外は雪だよ。 天気はいい? 仕事はどう? どう、仕事は? 今日は仕事? 仕事は済んだの? 学校は好き? 学校はどう? 仕事中です。
Thời tiết đẹp. Bên đó thời tiết thế nào? Ngày mai thời tiết thế nào? Thời tiết sẽ ra sao nhỉ? Thời tiết tệ quá. Thời tiết xấu nhỉ? Thời tiết kinh khủng! Thời tiết lạ thật! Thời tiết lúc đó có tốt không? Ngày mai trời sẽ đẹp. Trời có đẹp không? Trời đang mưa à? Ngoài trời có tuyết đấy. Công việc của bạn thế nào? Công việc thế nào? Hôm nay bạn có đi làm không? Bạn làm xong việc chưa? Cậu có thích trường học không? Trường học của bạn thế nào? Tôi đang làm việc. (câu 1, 9, 15, 18, 20 dùng bản dịch tiếng Việt của cộng đồng Tatoeba, còn lại dịch qua bản tiếng Anh)
- Tatoeba — tìm câu Nhật–Việt — kho câu đối chiếu đã dùng trong guide này (CC BY 2.0 FR)
- NHK World — Easy Japanese — bài học miễn phí của đài truyền hình công cộng Nhật (bản tiếng Anh)
Notes & Bibliography
- Mọi câu tiếng Nhật trong guide này là câu thật từ Tatoeba (mã câu ghi kèm từng khối; giấy phép CC BY 2.0 FR). Bản dịch tiếng Việt: nơi Tatoeba có bản dịch tiếng Việt của cộng đồng thì dùng bản đó; nơi chưa có thì dịch qua bản tiếng Anh đã được duyệt của Tatoeba (ghi «dịch qua tiếng Anh») — mức «ứng viên», chưa được kiểm định độc lập. [source] ↩
- Về ngữ âm tiếng Nhật (năm nguyên âm, nhịp mora, cao độ pitch accent), trật tự SOV và hệ thống trợ từ, cf. Shibatani, Masayoshi, The Languages of Japan (Cambridge University Press, 1990); định danh ngữ: Nuclear Japanese, Glottolog nucl1643. [source] ↩
- Phiên âm trong guide theo hệ Hepburn (bảng La-tin hoá của Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ), chỉ là trợ giúp học tập song song với kana. [source] ↩